Opiekunowie medyczni odsunięci. Rząd wycofuje się ze zmiany w zakresie szkolnej opieki zdrowotnej
Jeszcze kilka miesięcy temu wydawało się, że szkoły w Polsce czeka długo oczekiwana rewolucja w zakresie opieki zdrowotnej nad uczniami. W obliczu braków kadrowych i rosnących potrzeb dzieci i młodzieży planowano otworzyć drzwi dla nowych zawodów medycznych. Dziś jednak kierunek zmian skorygowano. Ministerstwo Zdrowia wycofuje się z jednego z najważniejszych elementów projektu. Opiekunowie medyczni nie będą mogli pracować w szkołach jako osoby odpowiedzialne za profilaktyczną opiekę zdrowotną.
Przeczytaj również: Nowa lista refundacyjna od 1 kwietnia. Szansa dla pacjentów, którzy czekali latami
Opiekunowie medyczni. Niezrealizowana szansa na większą dostępność opieki
Pierwotny projekt nowelizacji ustawy o opiece zdrowotnej nad uczniami zakładał istotne rozszerzenie katalogu osób uprawnionych do pracy w szkolnych gabinetach. Oprócz pielęgniarek i higienistek szkolnych, do systemu miały zostać włączone także położne oraz opiekunowie medyczni – po ukończeniu specjalistycznych kursów kwalifikacyjnych.
Założenie było proste: zwiększyć dostępność opieki tam, gdzie jej najbardziej brakuje. W wielu szkołach obecność personelu medycznego ograniczono do kilku godzin tygodniowo, a niekiedy nie ma go wcale. Nowe przepisy miały odpowiedzieć na ten problem, wprowadzając większą elastyczność kadrową i umożliwiając tworzenie zespołów opieki zdrowotnej.
Ostatecznie jednak z tej koncepcji zrezygnowano – przynajmniej w odniesieniu do opiekunów medycznych.
Dlaczego wykluczono opiekunów medycznych?
Decyzji o wycofaniu się z tego rozwiązania nie uzasadniono wprost, jednak wynika z analizy uwag zgłoszonych w trakcie konsultacji międzyresortowych. Wątpliwości dotyczyły przede wszystkim zakresu kompetencji opiekunów medycznych oraz odpowiedzialności za zdrowie uczniów.
W efekcie pozostawiono bardziej konserwatywny model opieki, oparty głównie na pielęgniarkach szkolnych i higienistkach. Położne nadal mogą zostać dopuszczone do wykonywania tych obowiązków, ale opiekunowie medyczni – mimo wcześniejszych planów – zostali całkowicie wyłączeni z tej ścieżki.
To oznacza, że problem niedoboru personelu w szkołach pozostaje nierozwiązany, a potencjalne wsparcie systemu zostało ograniczone.
Zmiany, które jednak wejdą w życie
Nowelizacja ustawy nie została całkowicie zatrzymana. W projekcie pozostało wiele istotnych zmian, które mają uporządkować funkcjonowanie opieki zdrowotnej w szkołach.
Planowane jest między innymi doprecyzowanie przepisów dotyczących wieku uczniów objętych opieką, a także zasad współpracy między personelem medycznym, szkołami i rodzicami. Istotnym elementem jest również rozwój dokumentacji medycznej – z uwzględnieniem postępującej cyfryzacji oraz procedur związanych ze zmianą szkoły przez ucznia.
Zmiany obejmą także opiekę stomatologiczną, która od lat pozostaje jednym z najsłabszych ogniw profilaktyki zdrowotnej dzieci i młodzieży. Nowe przepisy mają lepiej dostosować ją do aktualnych realiów systemu ochrony zdrowia.
Kontrowersje wokół transportu ucznia do szpitala
Jednym z najbardziej dyskutowanych zapisów projektu stała się kwestia opieki nad uczniem w sytuacji nagłego zagrożenia zdrowia. Dotychczas w trakcie transportu do szpitala dziecku mogła towarzyszyć pielęgniarka szkolna, higienistka lub opiekun faktyczny.
Nowe przepisy wprowadzają większą dowolność – dopuszczają możliwość, aby uczniowi towarzyszył pracownik szkoły wskazany przez dyrektora. Wątpliwości wobec tego rozwiązania zgłosiło Ministerstwo Edukacji Narodowej, wskazując na ryzyko braku profesjonalnej opieki medycznej w tak krytycznym momencie.
Resort zdrowia odpowiada, że przepis ma charakter elastyczny, a ostateczna decyzja należy do kierownika zespołu ratownictwa medycznego. To on ocenia sytuację i decyduje, kto powinien towarzyszyć uczniowi w drodze do szpitala. Jednocześnie podkreślono, że pielęgniarka lub higienistka nadal może pełnić tę rolę – o dopuszczą ją tego dopuszczona.
System w zawieszeniu
Wprowadzane zmiany pokazują napięcie między potrzebą zwiększenia dostępności opieki a koniecznością zachowania wysokich standardów bezpieczeństwa. Wycofanie opiekunów medycznych z projektu jest sygnałem, że granicy między tymi dwoma celami wciąż jasno nie wyznaczono.
Szkoły nadal będą mierzyć się z niedoborem personelu medycznego, a uczniowie – szczególnie w mniejszych miejscowościach – mogą odczuwać skutki tego braku. Jednocześnie system pozostaje ostrożny wobec rozszerzania kompetencji zawodów, które dotychczas nie były bezpośrednio związane z profilaktyką zdrowotną dzieci.
To nie jest koniec dyskusji o przyszłości opieki zdrowotnej w szkołach. To raczej kolejny etap, w którym ścierają się różne wizje bezpieczeństwa, dostępności i odpowiedzialności za zdrowie najmłodszych.
