Badania naukowe
Chrapanie to nie tylko hałas
Dla wielu osób chrapanie jest jedynie uciążliwym dźwiękiem, który zakłóca nocny spokój domowników. Często traktuje się je jako drobną niedogodność, element codzienności, z którym po prostu trzeba się pogodzić. Tymczasem lekarze coraz częściej podkreślają, że może ono być pierwszym sygnałem poważnych zaburzeń zdrowotnych. Specjaliści zajmujący się diagnostyką snu zwracają uwagę, że powtarzające się chrapanie bywa […]
Kawa pod lupą nauki. Dlaczego jej szkodliwość to mit?
Przez dekady kawa funkcjonowała w medycznych ankietach obok papierosów i alkoholu. Wpisywana w rubryce „używki”, traktowana z rezerwą, często podejrzewana o negatywny wpływ na serce, ciśnienie i ogólną kondycję organizmu. Ten obraz zaczyna się jednak wyraźnie zmieniać. Jak podkreśla lek. Stanisław Surma ze Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach, najnowsze badania naukowe nie tylko obalają mit […]
Jedno słowo, które może zmienić decyzję. Czy „promieniowanie” budzi większy lęk przed leczeniem raka?
Czy pojedyncze słowo może zadecydować o tym, czy pacjent zgodzi się na terapię ratującą życie? Czy brzmienie medycznego terminu jest w stanie wzmocnić lęk, podważyć poczucie bezpieczeństwa, a nawet skierować chorego ku alternatywnym metodom leczenia? Z takim pytaniem mierzą się naukowcy z Narodowy Instytut Onkologii, rozpoczynając pionierski projekt badawczy dotyczący języka używanego w onkologii. W […]
Krew, która zdradza przyszłość. Nowa metoda przewidywania choroby Alzheimera
Choroba Alzheimera przez dekady była jak powoli nadciągająca burza. Długo niewidoczna, a gdy wreszcie dawała o sobie znać, szkody w mózgu były już rozległe. Dziś naukowcy pokazują, że jej nadejście można dostrzec znacznie wcześniej. Wystarczy zbadać krew. Na łamach prestiżowego czasopisma Nature Medicine opublikowano wyniki badań, które sugerują, że dzięki analizie określonego biomarkera można przewidywać […]
Granice wytrzymałości. Co dzieje się z krwią biegaczy ultramaratonów?
Bieganie ultramaratonów od lat budzi podziw. To dyscyplina, w której ciało i psychika wystawiane są na próbę przekraczającą klasyczne wyobrażenia o wysiłku. Jednak najnowsze badania pokazują, że cena za pokonanie setek kilometrów może być zapisana nie tylko w mięśniach i stawach, lecz także w samej krwi. Na łamach czasopisma Blood Red Cells & Iron, wydawanego […]
Sen krótszy niż noc. Ciche zagrożenie dla serca ludzi w sile wieku
Zbyt krótki sen to nie tylko poranne zmęczenie, rozdrażnienie czy spadek koncentracji. Najnowsze badania japońskich naukowców pokazują, że konsekwencje mogą sięgać znacznie głębiej – aż do samego serca. Na łamach czasopisma Circulation Reports opublikowano wyniki analiz, które łączą niedobór snu z wyższym ryzykiem migotania przedsionków u osób w wieku reprodukcyjnym. Migotanie przedsionków to najczęstsze zaburzenie […]
Ukryty mikrobiom. Odkrycie, które może zmienić przyszłość probiotykoterapii
W ludzkich jelitach toczy się życie, którego skali wciąż do końca nie rozumiemy. Biliony mikroorganizmów tworzą złożony ekosystem – mikrobiom – wpływający na trawienie, metabolizm, odporność, a nawet funkcjonowanie mózgu poprzez oś mózg–jelita. Od lat naukowcy próbują rozszyfrować jego znaczenie, jednak wiele elementów tej biologicznej układanki pozostawało poza zasięgiem klasycznych metod badawczych. Przełomowe badanie międzynarodowego […]
Post pod lupą nauki. Co naprawdę dzieje się z mózgiem, gdy nie jemy?
Post przestał być religijną praktyką czy krótkotrwałym eksperymentem. Dziś stał się stylem życia, strategią metaboliczną i elementem planów treningowych. Zwolennicy mówią o lepszym zdrowiu, większej jasności umysłu, a nawet o intelektualnym „ostrzeniu się” w stanie głodu. Krytycy ostrzegają przed spadkiem koncentracji i tak zwaną mgłą mózgową. Wobec rosnącej popularności postu naukowcy postanowili oddzielić przekonania od […]
Post przerywany pod lupą. Popularny mit o szybkiej utracie wagi traci naukowe oparcie
Otyłość stała się jednym z najpoważniejszych wyzwań zdrowia publicznego XXI wieku. Według danych World Health Organization od 1975 roku liczba dorosłych z otyłością na świecie wzrosła ponad trzykrotnie. W 2022 roku aż 2,5 miliarda dorosłych miało nadwagę, a 890 milionów żyło z otyłością. W krajach o wysokich dochodach konsekwencje metaboliczne nadmiernej masy ciała należą do […]
Jeden zastrzyk przeciw beznadziei. Wirus opryszczki a glejak
Glejak wielopostaciowy to najczęstszy i najbardziej agresywny pierwotny nowotwór mózgu. Diagnoza brzmi jak wyrok, a medycyna – mimo ogromnego postępu w onkologii – przez dwie dekady nie była w stanie znacząco zmienić standardu leczenia. Chirurgia, radioterapia, chemioterapia – to wciąż filary terapii, choć ich skuteczność pozostaje ograniczona. Podczas gdy immunoterapia zrewolucjonizowała leczenie takich nowotworów jak […]